شبهای هجر را گذراندیم و زندهایمما را به سختجانی خود این گمان نبودشیخ بهایی حدود ۵ سال است که خارج از کشورم زندگی میکنم و در این مدت این اتفاقها افتاده: آبان ۹۸ و کشته شدن صدها نفر، ترور سلیمانی، حمله به عینالاسد، شلیک به هواپیما و سه روز دروغگویی، رد صلاحیتهای گسترده در انتخابات ۱۴۰۰، رئیس جمهور کرد...

جمهوری اسلامی در ابتدای شکلگیریاش حکومتی بود برآمده از یک انقلاب مردمی و با مقبولیت حداکثری. پس از مدتی، چنانکه افتد و دانی، مقبولیتش بهتدریج کم و کمتر و در نهایت ناچار شد برای اثبات مقبولیتش به خود و دیگران، دستبهدامن آمار شود—از همه مهمتر آمار شرکتکنندگان در انتخابات. هرچه میگذشت، هراس حکومت از خط...

از مرگ سید ابراهیم رئیسی نه خوشحال شدم و نه ناراحت. ناراحت که لابد معلوم است چرا نشدم؛ خوشحال هم نشدم: این چند ساعتی که اخبار را دنبال میکردم، سعدی مدام در گوشم میخواند: ای دوست بر جنازهی دشمن چو بگذریشادی مکن که با تو هم این ماجرا رود و من هم گوش کردم، ولی بهشکل غیر منتظرهای امیدوار شدهام. امیدم به...

در این جایی که کار میکنم، تقریباً هر ماه کارمندانی که اهل یک کشور هستند برنامهای برگزار میکنند و دربارهی کشور و فرهنگشان توضیح میدهند. مثلاً کارمندانی که از غنا آمدهاند دربارهی فرهنگ غنا صحبت میکنند و کارمندانی که از اوکراین آمدهاند دربارهی فرهنگ اوکراین و قس علی هذا. این برنامهها در وقت استراحت ناه...

مدتی بود میخواستم سلسله یادداشتهایی بنویسم با عنوانی احمقانه، مثلاً «در خارج چه میگذرد؟». بعد دیدم هنوز آن سلسله یادداشتهای «دینداری مدرن؟!» را تمام نکردهام. آن یادداشتها ناتمام ماند چون پس از مدتی حس کردم که نظرات خودم دارد تغییر میکند و ترجیح دادم تا رسیدن به یک موضع مشخص علیالحساب از ارشاد خلایق ...

یک. در این شغلی که دارم، یکی از کارهایم این است که به همراه همکارم برویم به جاهای مختلف و برایشان راجع به موضوعات مختلف فرهنگی ارائه بدهیم. دو روز پیش رفته بودیم یک مدرسه سر کلاس سوم و چهارم ابتدایی. معلمشان به ما گفته بود که تازگیها هر موقع حرف از سفید و سیاه میزند چندتا از بچهها از جا میپرند که ای...

«ع» از آدمی حرف میزد که خوبیهایش بعد از مرگش برای اطرافیانش روشن شده. آن مرد از قضا در روز عاشورا میمیرد و دستهی عزاداری امام حسین میروند سر قبرش و برایش سینه میزنند. «ع» اینها را میگفت انگار که واقعاً اتفاقهای مهمی باشند–اینکه روز عاشورا بمیری و دستهی عزاداری بهطور ویژهای سر قبرت سینه بزنند. به این...

این قسمت قنوت نماز عید فطر همیشه برایم دلنشین بود: الهم انّی اسئلک خیر ما سئلک منه عبادک الصالحون و اعوذ بک من مستعاذ منه عبادک المخلصون این یکجور درهمتنیدن اخلاق ارسطویی با جهانبینی توحیدی است. اینکه بخواهی مثل آدمهای خوب شوی، یا بهقول ارسطو، آدمهای بافضیلت. در قرآن هم زیاد از این درهمتنیدگی میبینی...

گاهی به این فکر میکنم که چطور زندگیای میداشتم اگر که در ایران مانده بودم. مقایسهی زندگی فعلی با آن زندگی فرضی البته کار آسانی نیست و هیچ نمیشود که چیزی را دقیق دانست، ولی برایم بسیار دشوار است که شرایطی را تصور کنم که در آن جهان ممکن حالم بهتر از جهان واقعی کنونی باشد. این البته به این معنا نیست که ...

یکم. خبرنگار از کودکی میپرسد که طرفدار چه تیم فوتبالی است. با افتخار جواب میدهد منچستر یونایتد. میپرسد که بازیکن مورد علاقهات کیست. کودک میگوید: «هیچکدامشان. همهشان آشغالاند». (اینجا)   دوم. هواداران همین باشگاه منچستر یونایتد سالهاست علیه مالکان آمریکایی باشگاه (خاندان گلیزر) شعار میدهند. آنها حتی ...

سالها این افسانه رواج داشت و در گوش ما میخواندند که اگر ایران آزاد شود، هزاران نفر و بلکه میلیونها نفر انسان کاربلدِ متخصصِ دنیادیده میآیند و امورات را در دست میگیرند و مملکت را گلستان میکنند. پس از رصد کردن فعالیتهای ایرانیهای خارج از کشور در چهار ماه اخیر، امیدوارم که این حقیقت شیرین و تلخ عیان شد...

حماسهی گیلگمش داستان طوفان در منابع مهمی از تمدنِ بینالنهرین آمده. کاملترین شکل داستان در حماسهی گیلگمش به دست ما رسیده ولی نسخههای قدیمیتر ولی ناقصی از داستان (با تغییرات جزئی، مثل تغییر اسم کاراکترها) هم وجود دارند که قدمتشان به حدود ۴۰۰۰ سال پیش میرسد. داستان در حماسهی گیلگمش اینطور تعریف میشود ک...

I’ve seen many stupid things from my compatriots in the West, but the ones in academia are, hands down, the dumbest. I can hardly stress enough how ridiculous it is for Iranians to prepare English abstracts and slides while presenting in Farsi before Farsi-speaking audiences. The absurdity hits its ...

سایه غزلی دارد که به سلیقهی من جزو بهترینهای ادب فارسی است و در ردهی کارهای بزرگترین شاعران. غزل حیرتانگیز شروع میشود: نامدگان و رفتگان از دو کرانهی زمانسوی تو میدوند؛ هان! ای تو همیشه در میان! و حیرتانگیز تمام میشود: پیش تو جامه در برم نعره زند که «بر درم»آمدمت که بنگرم، گریه نمیدهد امان در آن میان...

بازنشر. نوشته شده در هفدهم خرداد ۱۳۹۳.   باغبان نهالهایش را قطار کرده بود: «این سیبِ سرخ است، اصلیتش مال آمریکاست ولی ما نهالش را از ترکیه آوردهایم.»، «این یکی نخل است، از خود عربستان آوردهایم. زیاد هم مراقبت نمیخواهد. خودش بعد از چند سال خرما میدهد.»، «این یکی پرتقال واشنگتنی است، آن یکی پرتقال وال...

مطابق انتظارْ تعریفهای مختلفی از «دوران مدرن» وجود دارد، ولی رویهمرفته قرن ۱۸ میلادی به بعد (در اروپا) را دوران مدرن میخوانند [۱]. دوران مدرن با عصر روشنگری آغاز میشود و انسان مدرن انسانی است که خود را در نسبت به ارزشهای عصر روشنگری تعریف میکند [۲]. دورهی مدرن محل تنازع انواع و اقسام مکاتب فکری، اجت...

دقایقی پیش از لحظهی سال تحویل، پدربزرگ قرآنش را از وسط سفرهی هفتسین برمیداشت، سورهی یس را باز میکرد، و آرام میخواند. در زمینه صدای تلویزیون میآمد و ما همراه با ساعت پایین صفحه برای رسیدن سال تحویل ثانیهها را میشمردیم تا بالاخره توپ شکلیک میشد و صدای سرنا و دهل پخش. اولین عیدی را از پدربزرگ میگرفتیم:...

از مناظر مختلف میشود دینداری را تعریف کرد: مناظر دروندینی (فقهی، عرفانی، و ...) و بروندینی (روانشناختی، جامعهشناختی، فلسفی، و ...). برداشت من از دینداری بروندینی است، ولی بهنظرم میتوان برایش شواهد دروندینی هم پیدا کرد. بدون اینکه بخواهم ادعای ارائهی تعریف جامع و مانع بکنم، دینداری برای من لبیک گفتن ...

آرزو بود نعمتم لیکن از خسانِ زَمَن نَپِذْرُفْتم بیش میخواستم، زمانه نداد کم همیداد، من نپذرفتم*   این یادداشت خیلیوقت است که در آبنمک خوابیده. منتظر ۱۵ آوریل بودم که بیایم اینجا و شکست پروژهی اپلای دکتریام را اعلام کنم و متن سوزناکی بنویسم و، اگر پا داد، اشک چشمی بگیرم. داستان این است که از چند ماه ...

دستیار آموزشی یکی از اساتید هستم و هر هفته جمعهها قراری داریم که کارهایی که آن هفتهxa0کردهام را توضیح دهم و برای هفتهی بعد برنامه بریزیم. این دفعه داشت آه و فغان میکرد که کمتر از پنج هفتهی دیگر به